Hayatı, Mücadelesi, Hocalı ve Karabağ Davasındaki Faaliyetleri ve Türk Dünyasına Adanmış Bir Ömür
Öz
Ganire Ələsgər qızı Paşayeva, 24 Mart 1975 tarihinde Azerbaycan’ın Tovuz bölgesine bağlı Düz Qırıqlı köyünde dünyaya gelmiş; gazeteci, yazar, akademisyen, siyasetçi ve milletvekili kimlikleriyle Azerbaycan kamu hayatında ve Türk dünyasında iz bırakmış önemli şahsiyetlerden biri olmuştur. Tıp ve uluslararası hukuk alanlarında eğitim alan Paşayeva, 1998 yılında gazeteciliğe başlamış, daha sonra Heydar Aliyev Vakfı, üniversite ve Azerbaycan Milli Meclisi bünyesinde önemli görevler üstlenmiştir. 2005 yılından itibaren milletvekili olarak görev yapan Paşayeva, özellikle Hocalı ve Karabağ meselesinin uluslararası kamuoyuna aktarılması, Azerbaycan’ın haklı taleplerinin savunulması, Türk dünyası arasındaki kültürel ve siyasi bağların güçlendirilmesi ve Türkiye-Azerbaycan ilişkilerinin geliştirilmesi konularında aktif bir kamu diplomasisi yürütmüştür.
20’den fazla bilimsel, publisistik ve edebî eserin, yüzlerce makalenin ve yaklaşık 20 belgeselin senaryo ve danışmanlığının arkasındaki isim olan Paşayeva, aynı zamanda Türk dünyasının ortak kültürel hafızasına yönelik çalışmalarıyla dikkat çekmiştir. 28 Eylül 2023 tarihinde 48 yaşında hayatını kaybeden Paşayeva’nın ardından bıraktığı eserler ve fikirler, Azerbaycan-Türkiye ilişkileri ile Türk dünyası çalışmalarının önemli hatıraları arasında yer almaktadır.
Anahtar Kelimeler: Ganire Paşayeva, Azerbaycan, Türk Dünyası, Karabağ, Hocalı, Türk-Azerbaycan ilişkileri, kadın siyasetçi, gazetecilik, kamu diplomasisi.
1. GİRİŞ
Bazı insanlar vardır ki yaşadıkları dönemin sınırları içerisinde kalmaz; fikirleri, eserleri ve mücadeleleri kendilerinden sonraki nesillere ulaşır. Ganire Paşayeva da Azerbaycan’ın bağımsızlık sonrası döneminde bu özellikleriyle öne çıkan şahsiyetlerden biridir.
Paşayeva, yalnızca bir milletvekili veya gazeteci olarak değil; Azerbaycan’ın tarihî hafızasını, Karabağ meselesini, Hocalı’nın acısını ve Türk dünyası arasındaki kardeşlik düşüncesini farklı platformlarda dile getiren bir kamu figürü olarak tanınmıştır. Azerbaycan Milli Meclisi kayıtlarında onun siyasi, akademik, kültürel ve medya faaliyetlerinin birbirini tamamlayan bir bütün oluşturduğu görülmektedir.[1]
Türk dünyasında özellikle Türkiye-Azerbaycan ilişkilerinin güçlendirilmesi, ortak tarih ve kültürün genç kuşaklara aktarılması ve Türk halkları arasındaki bağların geliştirilmesi yönündeki faaliyetleri, Paşayeva’nın siyasi hayatının önemli bir bölümünü oluşturmuştur.[2]
Bu nedenle onun hayatı yalnızca bireysel bir biyografi olarak değil; Azerbaycan’ın bağımsızlık sonrası siyasi ve kültürel hayatında bir kadın siyasetçinin gazetecilikten parlamentoya, kültür çalışmalarından uluslararası kamu diplomasisine uzanan yolculuğu olarak da incelenebilir.
2. TOVUZ’DAN BAKÜ’YE: BİR AYDININ YETİŞMESİ
Ganire Ələsgər qızı Paşayeva, 24 Mart 1975 tarihinde Azerbaycan’ın Tovuz bölgesine bağlı Düz Qırıqlı köyünde doğdu.[3]
Tovuz, Azerbaycan’ın batısında, tarihî ve kültürel bakımdan önemli bölgelerinden biridir. Paşayeva’nın çocukluk ve gençlik yıllarının bu coğrafyada geçmesi, onun ilerleyen yıllarda Azerbaycan’ın tarihî hafızasına ve millî meselelerine gösterdiği duyarlılığın arka planını anlamak bakımından önemlidir.
1991–1998 yılları arasında Azerbaycan Devlet Tıp Üniversitesi Pediatri Fakültesinde eğitim gördü. Ardından Bakü Devlet Üniversitesi Uluslararası Hukuk Fakültesinde öğrenim gördü.[4]
Böylece Paşayeva’nın eğitim hayatı iki farklı alanı bir araya getirdi: insan sağlığı ve hukuk. Daha sonraki yıllarda siyaset, medya ve uluslararası ilişkiler alanındaki çalışmalarında bu çok yönlü eğitimin izleri görülecekti.
2010 yılında siyaset bilimi alanında doktora çalışmasını tamamlayarak bilimsel kariyerini de güçlendirdi.[5]
3. GAZETECİLİK: KAMUOYUNA ULAŞAN İLK SES
Ganire Paşayeva’nın meslek hayatında önemli dönüm noktalarından biri 1998 yılında ANS televizyonunda gazeteciliğe başlamasıdır.
Muhabirlikten editörlüğe, baş editör yardımcılığına kadar çeşitli görevlerde bulunan Paşayeva, televizyon haberciliğinin kamuoyu oluşturma gücünü yakından deneyimledi.[6]
Gazetecilik dönemi, onun daha sonraki siyasi hayatının da önemli bir altyapısını oluşturdu. Çünkü Paşayeva, yalnızca siyasi kararların alındığı parlamentoda değil, aynı zamanda toplumun gündeminin şekillendiği medya alanında da aktif bir deneyim kazanmıştı.
Bu dönem aynı zamanda onun insan hikâyelerine, toplumsal meselelere ve Azerbaycan’ın ulusal sorunlarına yakınlaşmasını sağladı.
Gazetecilikten siyasete geçişi, Paşayeva’nın kamuoyu ile doğrudan iletişim kurabilen bir siyasetçi kimliği kazanmasında etkili oldu.
4. HEYDAR ALİYEV VAKFI VE KAMU HİZMETİ
Paşayeva, 2005–2012 yılları arasında Heydar Aliyev Vakfı’nın Halkla İlişkiler Departmanı Başkanı olarak görev yaptı.[7]
Bu görev, onun ulusal ve uluslararası kamuoyu ile ilişkiler alanındaki deneyimini daha da geliştirdi.
Kamu diplomasisi açısından değerlendirildiğinde, bir ülkenin tarihî ve kültürel meselelerini yalnızca siyasi açıklamalarla değil; medya, kültür, yayıncılık, eğitim ve uluslararası etkinlikler aracılığıyla anlatması büyük önem taşımaktadır.
Paşayeva’nın sonraki çalışmalarında görülen belgesel, kitap, konferans ve uluslararası toplantı faaliyetlerinin temelinde bu iletişim tecrübesinin önemli bir yer tuttuğu görülmektedir.
5. MİLLET MECLİSİ YILLARI
Ganire Paşayeva, 2005 yılında yapılan parlamento seçimlerinde Tovuz milletvekili seçildi ve bundan sonra Azerbaycan Milli Meclisi’nde aralıksız olarak görev yaptı.[8]
Üçüncü, dördüncü, beşinci ve altıncı çağrı Milli Meclislerde milletvekilliği yapan Paşayeva, son döneminde Milli Meclis Kültür Komitesi Başkanlığı görevini yürüttü.[9]
Aynı zamanda Asya Parlamenterler Asamblesi’nde Azerbaycan heyetinin başkanlığını yapmış; Azerbaycan-Pakistan parlamentolararası çalışma grubuna başkanlık etmiş ve çok sayıda ülkenin parlamentolararası dostluk ve çalışma gruplarında görev almıştır.[10]
Bu yönüyle Paşayeva’nın parlamenter faaliyetleri yalnızca iç politika ile sınırlı kalmamış, Azerbaycan’ın uluslararası ilişkilerinde de görünür bir rol üstlenmiştir.
6. HOCALI: TARİHÎ HAFIZANIN KORUNMASI
Ganire Paşayeva’nın kamu hayatında en fazla öne çıkan konulardan biri Hocalı meselesidir.
26 Şubat 1992 tarihinde Hocalı’da yaşanan katliam, Azerbaycan’ın modern tarihindeki en ağır travmalardan biri olarak Azerbaycan toplumunun kolektif hafızasında yer almaktadır.
Paşayeva, Hocalı’da yaşananların tanıklarının anlatılarının kayıt altına alınmasına özel önem vermiştir.
Həvva Məmmədova ile birlikte hazırladığı “Xocalı Soyqırımı: Şahidlərin Dilindən” (Hocalı Soykırımı: Tanıkların Dilinden) adlı çalışmada, Hocalı sakinlerinin tanıklıklarına, esaret ve kayıplara ilişkin anlatılara ve konuya ilişkin çeşitli belgeler ile uluslararası dokümanlara yer verilmiştir.[11]
Eserin Türkiye Türkçesinde de yayımlanması, Hocalı hafızasının Türkiye kamuoyuna aktarılması bakımından ayrıca önem taşımıştır.[12]
Paşayeva’nın yaklaşımında Hocalı, yalnızca geçmişte yaşanmış bir acının hatırlanması değil; tarihî belgelerin korunması ve gelecek kuşaklara aktarılması gereken bir hafıza meselesiydi.
Bu nedenle onun Hocalı çalışmalarını, aynı zamanda hafıza siyaseti ve kamu diplomasisi bağlamında değerlendirmek mümkündür.
7. KARABAĞ DAVASININ ULUSLARARASI PLATFORMLARDA ANLATILMASI
Paşayeva’nın siyasi faaliyetlerinin önemli bir bölümü Karabağ meselesine ayrılmıştır.
Azerbaycan Milli Kütüphanesi, onun çalışmalarını değerlendirirken Paşayeva’nın Azerbaycan’ın tezlerini ve Karabağ gerçeklerini uluslararası platformlarda anlatmak için yoğun çaba gösterdiğini belirtmektedir.[13]
Bu çalışmaların önemli bir yönü, meselenin yalnızca siyasi söylem düzeyinde bırakılmamasıydı. Paşayeva kitaplar, makaleler, konferanslar, televizyon programları ve belgeseller aracılığıyla Karabağ meselesinin tarihî ve insani boyutlarını anlatmaya çalıştı.
Onun konuşmalarında Hocalı, Karabağ, Azerbaycan’ın toprak bütünlüğü, yerinden edilmiş insanlar ve tarihî hafıza gibi başlıklar sıkça gündeme gelmiştir.
Bu bağlamda Paşayeva, parlamenter kimliği ile gazeteci kimliğini bir araya getirerek uluslararası kamuoyuna ulaşmaya çalışan bir siyasetçi profili ortaya koymuştur.
8. TÜRK DÜNYASI: SINIRLARI AŞAN BİR KÜLTÜR VE KARDEŞLİK ANLAYIŞI
Ganire Paşayeva’nın siyasi ve kültürel mirasının en belirgin unsurlarından biri Türk dünyasına yönelik çalışmalarında görülmektedir.
Türkiye ile Azerbaycan arasındaki ilişkilerin güçlendirilmesi, Türk halkları arasındaki ortak kültürün tanıtılması ve Türk dünyasının ortak değerlerinin gelecek kuşaklara aktarılması onun konuşmalarında ve eserlerinde önemli yer tutmuştur.
Anadolu Ajansı’nın vefatının ikinci yıl dönümünde yayımladığı biyografik değerlendirmede de Paşayeva’nın yalnızca Azerbaycan meselelerine değil, Türk dünyasının genel meselelerine duyarlılığıyla tanındığı ve Türkiye-Azerbaycan ilişkilerinin güçlendirilmesine katkı sunduğu belirtilmektedir.[14]
Bu çerçevede onun Türk dünyasına ilişkin faaliyetleri; kültür, tarih, edebiyat, medya, parlamento ve kamu diplomasisi başlıklarının kesiştiği geniş bir çalışma alanı oluşturmuştur.
9. “ADIM ADIM TÜRKİYE”: KÜLTÜRÜN KAMU DİPLOMASİSİNE DÖNÜŞMESİ
Paşayeva’nın son dönem çalışmalarından biri olan “Adım Adım Türkiye”, onun Türkiye’ye ve Türk dünyasına bakışını kültürel bir proje aracılığıyla ortaya koyması bakımından dikkat çekicidir.
Proje kapsamında Türkiye’nin tarihî, kültürel ve sosyal özelliklerinin Azerbaycan kamuoyuna tanıtılması amaçlanmıştır.
2025 yılında yayımlanan akademik bir yüksek lisans tezinde “Adım Adım Türkiye” projesi, Türkiye-Azerbaycan ilişkilerinde kültürel diplomasi ve yumuşak güç bağlamında incelenmiştir. Araştırma, projenin ortak tarih, kültür ve değerler üzerinden iki toplum arasındaki yakınlığın görünür kılınmasına hizmet ettiğini ortaya koymaktadır.[15]
Bu yönüyle Paşayeva’nın son çalışması, onun yalnızca siyasi söylem üreten değil, kültürel bağları güçlendirmek için medya ve belgesel araçlarını kullanan bir kamu diplomasisi aktörü olduğunu göstermektedir.
10. YAZAR GANİRE PAŞAYEVA
Paşayeva’nın mirası yalnızca siyaset ve gazetecilikle sınırlı değildir.
Azerbaycan Milli Meclisi ve Azerbaycan Milli Kütüphanesi kayıtlarına göre 20’den fazla bilimsel, publisistik ve edebî eserin, yüzlerce makalenin ve yaklaşık 20 belgeselin senaryo veya danışmanlığının arkasındaki isim olmuştur.[16]
Eserleri arasında;
* Nobel Ödüllü Kadınlar
* Tarihe Adını Yazdıran Kadınlar
* Hocalı Soykırımı: Tanıkların Dilinden
* Dünyanın Kaybettiği Büyük İnsan
* Kuzey Kıbrıs ve Kıbrıs Türkleri
* Adım Adım Özbekistan
* Dede Aləsgər
* Adım Adım Japonya
* Senden Sonra
* Benden Sonra
* Hesap Zamanı
gibi çalışmalar bulunmaktadır.[17]
Bu eserler incelendiğinde Paşayeva’nın çalışma alanının Azerbaycan’dan Türk dünyasına, kadınlardan kültüre, tarihten uluslararası ilişkilere kadar genişlediği görülmektedir.
11. KADININ KAMUSAL ALANDAKİ YERİ
Paşayeva’nın hayatının bir başka önemli boyutu da kadınların medya, siyaset ve akademi alanlarındaki görünürlüğüdür.
Gazetecilikten milletvekilliğine, akademik çalışmalardan uluslararası parlamenter faaliyetlere kadar uzanan meslek hayatı, Azerbaycan’da kadınların kamusal alandaki rollerinin görünür örneklerinden biri olmuştur.
Kadınların yalnızca sosyal hayatın değil; siyaset, medya, akademi, kültür ve uluslararası ilişkilerin de aktif aktörleri olması gerektiği yönündeki yaklaşımı, onun faaliyetlerinde kendisini göstermiştir.
Bu nedenle Paşayeva’nın biyografisi, aynı zamanda çağdaş Azerbaycan’da kadın siyasetçi ve aydın tipinin incelenebileceği örneklerden biri olarak değerlendirilebilir.
12. SON GÜNLERİ VE VEFATI
Ganire Paşayeva, Eylül 2023'te geçirdiği ciddi rahatsızlık nedeniyle Bakü’de hastaneye kaldırıldı.
24 Eylül’de yoğun bakıma alınan Paşayeva, yapılan tıbbi müdahalelere rağmen 28 Eylül 2023 tarihinde 48 yaşında hayatını kaybetti.[18]
Cenaze namazı Bakü’deki Haydar Camii’nde kılındı ve naaşı II. Fahri Hıyaban’da toprağa verildi.[19]
Vefatı Azerbaycan’da olduğu kadar Türkiye’de ve Türk dünyasının çeşitli bölgelerinde de geniş yankı uyandırdı.
TÜRKPA Genel Sekreteri Mehmet Süreyya Er tarafından yayımlanan taziye mesajında Paşayeva’nın hayatını Azerbaycan’a ve Türk dünyasına adadığı özellikle vurgulanmıştır.[20]
13. GANİRE PAŞAYEVA’NIN MİRASI
Ganire Paşayeva’nın bıraktığı miras üç temel düzlemde ele alınabilir:
13.1. Azerbaycan Millî Hafızasına Katkısı
Hocalı ve Karabağ konusunda yaptığı çalışmalar, tanıklıkların kayda geçirilmesi ve bunların farklı dillerde yayımlanması onun tarihî hafızaya yaptığı katkının önemli bir bölümünü oluşturmuştur.
13.2. Türkiye-Azerbaycan Kardeşliği
Türkiye ile Azerbaycan arasındaki tarihî, kültürel ve sosyal bağların güçlendirilmesi için yürüttüğü faaliyetler, onun siyasi ve kültürel mirasının ikinci önemli boyutudur.
13.3. Türk Dünyası Bilinci
Paşayeva’nın Türk dünyasına ilişkin konuşmaları, kitapları, seyahat ve belgesel çalışmaları; Türk halklarının ortak tarih, kültür ve dil mirasının tanıtılmasına yönelik geniş bir perspektif ortaya koymuştur.
Bu açıdan bakıldığında onun hayatı, Azerbaycan merkezli fakat Türk dünyasını kuşatan bir kültürel ve siyasi faaliyet çizgisi olarak değerlendirilebilir.
14. SONUÇ
Ganire Paşayeva, 48 yıllık hayatına gazetecilik, akademisyenlik, yazarlık, siyaset ve kamu diplomasisi alanlarında önemli çalışmalar sığdırmış bir Azerbaycanlı aydın ve siyasetçidir.
Tovuz’un Düz Qırıqlı köyünde başlayan hayat yolculuğu; Bakü’de tıp ve hukuk eğitimine, gazeteciliğe, akademik çalışmalara, Heydar Aliyev Vakfı’na, Azerbaycan Milli Meclisi’ne ve uluslararası parlamenter platformlara kadar uzanmıştır.
Onun hayatındaki en belirgin çizgilerden biri, Azerbaycan’ın tarihî hafızasının korunması ve ülkesinin uluslararası alanda anlatılması olmuştur.
Hocalı konusunda tanıklıkları bir araya getirmesi, Karabağ meselesini farklı platformlarda anlatması ve Azerbaycan’ın tezlerini uluslararası kamuoyuna taşıması, siyasi faaliyetlerinin önemli bir bölümünü oluşturmuştur.
Bunun yanında Türkiye-Azerbaycan ilişkilerinin geliştirilmesi ve Türk dünyası arasındaki kültürel bağların güçlendirilmesi için yürüttüğü çalışmalar, onun mirasını Azerbaycan sınırlarının ötesine taşımıştır.
Bu bakımdan Ganire Paşayeva’nın hayatı; kalem, kürsü ve kültür yoluyla yürütülen bir kamu hizmeti olarak okunabilir.
Türk dünyasında kadınların siyaset, medya ve kültür alanındaki görünürlüğünün güçlü örneklerinden biri olan Paşayeva, geride yalnızca siyasi görevler değil; kitaplar, makaleler, belgeseller, konuşmalar ve hatıralardan oluşan geniş bir kültürel miras bırakmıştır.
Onun vefatından sonra da eserlerinin ve düşüncelerinin farklı araştırmalara konu olması, bıraktığı mirasın yaşadığını göstermektedir.
Bu nedenle Türk dünyasının ortak hafızasında Ganire Paşayeva’nın adı; Azerbaycan’ın sesi, Hocalı ve Karabağ hafızasının savunucusu, Türkiye-Azerbaycan kardeşliğinin güçlü anlatıcılarından ve Türk dünyası kültürüne hizmet etmiş bir aydın olarak anılmaya devam edecektir.
Milletlerin tarihinde bazı isimler vardır; ömürleri kısa olsa da bıraktıkları iz uzun olur.
Ganire Paşayeva da o iz bırakan isimlerden biridir.
Onu, vefatının sene-i devriyesinde rahmet, minnet ve saygıyla yâd ediyoruz.
Ruhu şad, mekânı cennet olsun.
“Bir milletin hafızası, onun geleceğe bıraktığı en büyük mirastır.”
Ganire Paşayeva’nın mücadelesi de Azerbaycan’ın, Karabağ’ın, Hocalı’nın ve Türk dünyasının hafızasında yaşamaya devam edecektir.
DİPNOTLAR
[1] Azərbaycan Respublikası Milli Məclisi, “Milli Məclisin komitə sədri Qənirə Paşayeva vəfat edib”, 29 Eylül 2023.
[2] Anadolu Ajansı, “Gazetecilikten siyasete, Türk dünyasına adanmış bir hayat: Ganire Paşayeva”, 28 Eylül 2025.
[3] Azərbaycan Respublikası Milli Məclisi, Qənirə Ələsgər qızı Paşayeva biyografisi.
[4] Azərbaycan Milli Kitabxanası, “Professor Qənirə Paşayeva” sergisi ve biyografik bilgiler.
[5] A.g.e.; Paşayeva’nın 2010 yılında siyaset bilimi alanında doktora derecesini aldığı belirtilmektedir.
[6] Azərbaycan Respublikası Milli Məclisi, Paşayeva biyografisi.
[7] Azərbaycan Respublikası Milli Məclisi, “Milli Məclisin komitə sədri Qənirə Paşayeva vəfat edib.”
[8] Anadolu Ajansı, “Azerbaycan Milletvekili Ganire Paşayeva Bakü'de son yolculuğuna uğurlandı”, 29 Eylül 2023.
[9] Azərbaycan Respublikası Milli Məclisi, Paşayeva’nın parlamenter görevleri.
[10] APA, Paşayeva’nın parlamenter görevleri ve uluslararası çalışma grupları.
[11] Azərbaycan Respublikasının Prezidentinin İşlər İdarəsi, “Xocalı Soyqırımı: tanıqların dilindən” çalışmasına ilişkin belge.
[12] Trend News Agency, “Xocalı soyqırımı şahidlərin dilindən kitabının təqdimatı keçirilib”, 28 Şubat 2011.
[13] Azərbaycan Milli Kitabxanası, “Professor Qənirə Paşayeva”.
[14] Anadolu Ajansı, “Gazetecilikten siyasete, Türk dünyasına adanmış bir hayat: Ganire Paşayeva.”
[15] Gamze Boztürk, Türkiye Azerbaycan ilişkilerinde yumuşak güç kullanımı ve Ganire Paşayeva’nın ‘Adım Adım Türkiye’ programı, Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Yüksek Lisans Tezi, 2025.
[16] Azərbaycan Milli Kitabxanası, Paşayeva’nın kitap, makale ve belgesel çalışmaları.
[17] Türk Dünyası Ansiklopedisi, “Ganire Paşayeva”, 2026.
[18] Azərbaycan Respublikası Milli Məclisi, Paşayeva’nın 28 Eylül 2023 tarihinde vefat ettiğine ilişkin resmî açıklama.
[19] Anadolu Ajansı, Paşayeva’nın cenaze töreni ve II. Fahri Hıyaban’a defni.
[20] TÜRKPA, “Message of condolence over the demise of Ganira Pashayeva”, 29 Eylül 2023.
KAYNAKÇA
Resmî ve Kurumsal Kaynaklar
Azərbaycan Respublikası Milli Məclisi. Paşayeva Qənirə Ələsgər qızı – Tərcümeyi-hal. Bakı.
Azərbaycan Respublikası Milli Məclisi. (2023). Milli Məclisin komitə sədri Qənirə Paşayeva vəfat edib. Bakı.
Azərbaycan Milli Kitabxanası. Professor Qənirə Paşayeva. Bakı.
TÜRKPA. (2023). Message of condolence over the demise of Ganira Pashayeva. Ankara.
Akademik ve Araştırma Kaynakları
Boztürk, G. (2025). Türkiye Azerbaycan ilişkilerinde yumuşak güç kullanımı ve Ganire Paşayeva’nın “Adım Adım Türkiye” programı. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi.
Uzun, G. (2026). Ganire Paşayeva. Türk Dünyası Ansiklopedisi.
Basın ve Haber Kaynakları
Anadolu Ajansı. (2023). Azerbaycan Milletvekili Ganire Paşayeva Bakü'de son yolculuğuna uğurlandı.
Anadolu Ajansı. (2025). Gazetecilikten siyasete, Türk dünyasına adanmış bir hayat: Ganire Paşayeva.
Trend News Agency. (2011). Xocalı soyqırımı şahidlərin dilindən kitabının təqdimatı keçirilib.
APA. (2023). Qənirə Paşayeva vəfat edib.
Paşayeva’nın Eserlerinden Seçmeler
Paşayeva, Q. Nobel Ödüllü Kadınlar.
Paşayeva, Q. Tarihe Adını Yazdıran Kadınlar.
Paşayeva, Q. & Məmmədova, H. Hocalı Soykırımı: Tanıkların Dilinden.
Paşayeva, Q. Dünyanın Kaybettiği Büyük İnsan.
Paşayeva, Q. Kuzey Kıbrıs ve Kıbrıs Türkleri.
Paşayeva, Q. Adım Adım Özbekistan.
Paşayeva, Q. Dede Aləsgər.
Paşayeva, Q. Benden Sonra.
Paşayeva, Q. Senden Sonra.
Paşayeva, Q. Hesap Zamanı.
Değerli okuyucularımız, tarih sadece geçmişin aynası değil, geleceğin pusulasıdır. Bizler de bu pusulayı iyi okumalı, tarihimize, ecdadımıza ve onların bize bıraktığı onurlu mirasa sahip çıkmalıyız.
Bir sonraki yazımızda buluşmak dileğiyle...
Ne mutlu Türk’üm diyene! Sonsuz Sevgi ve Saygılarımla