Noel Bayramı Almanya’da 24 Aralık tarihinde kutlanır. Bayramdan dört Pazar önce (1.Advent) ilk bekleme sınavı başlar.
Bu bayramda bir çocuğun, İsa Peygamber’in doğum günü kutlandığı için, her şey çocukları eğitmek, eğlendirmek amacını güder.
Çoğu birinci ve ikinci sınıfı okuttuğum yıllarda, yani emekli olmadan önce bu dört haftada saat, gün, ay, mevsim, hafta ve yıl kavramını öğretiyordum.
Advent, Hazreti İsa’nın doğumundan yani Noel’den önceki dört Pazar günün ilk Pazar’ı masa üzerine konan, çam ağacı dallarıyla süslenen çelenk ile başlanır. Üzerinde dört mum, her Pazar bir mum yakılır, dördüncü mum yakılınca bayram gelmiş demektir.
Advent kelimesinin anlamı beklemektir. İlk defa 1038 yılında İmparator II. Konrad emriyle Bad Dürkheim kentinde başlamıştır.
Bu yıl enerji kısıtlamalarıyla sınırlı olsa da mum ve diğer renkli ışık süslemeleri karanlık Kış günlerine aydınlık getirir, köy kasaba ve şehirler süslenir.
Dinî inanıştan ziyade gelenek, görenek adet ve kurallara göre her eyalette, her ülkede çeşitlilik söz konusudur.
Sabırla beklerken boş durulmayacak, çocuklar sevinirken meşgul olurlar. Noel şarkıları, resim yaparak, Hayat Bilgisi ve Almanca derslerinde hikâyeler anlatılarak, okunarak zaman çok güzel değerlendirilir. Sabretmenin bir sanat olduğunu öğrenirler. Yetişkinler de boş durmaz, bayram hazırlıklarıyla meşgul olurlar.
Sınavlar mümkün olduğu kadar bu ayda yapılmaz. Bu nedenle yetişkinler için güzel anı olarak, hafızalarda kalır.
Seksen yaşında Demenz hastası bir kadın Noel panayırında Noel Baba’yı görünce yanına gider. Bana da vereceğin hediye var mı, diye sorar. Noel Baba bir üniversite öğrencisidir, hiç bozuntuya vermez. Haydi bir şiir oku, hediyeni al, der. Hasta kadın Yedi yaşında ezberlediği şiiri söyler ve hediyesini alır.
Aileler çocuklarını hafta sonunda, eğitmen ve öğretmenler ders esnasında hafta içinde küçük yuva çocukları ve öğrencileri Noel panayırlarına götürürler, mutlaka hediye vardır, zira Noel Baba’sız panayır yoktur.
Suyun sabrını deniz kenarında taşların biçimine bakarak görmek mümkündür. Su yıllarca taşı delip, şekil verir sabırla, dalgalarıyla mücevher gibi işler.
Tren, otobüs veya uçak beklerken, beklemeyi kolaylaştıracak işlemlerden en ilginci kitap, dergi okumaktır. Zamanı öldürmek doğru değildir.
İlk defa ana baba olacak gençler için dokuz ay beklemek zor gelir. Sabırsız insana, annenin karnında dokuz ay nasıl bekledin, denir.
Düğün günü bekleyen genç çift için düğün hazırlıkları, yeni ev kurma çabaları, çeyiz düzme beklemeyi kolaylaştırır.
Ölüm ve felâket olunca sabır dilenir. Ateş düştüğü yeri yakar.
Söz kolaydır, sabretmekten başka çare yoktur.
Korona virüs pandemi devlet daireleri, doktorlar, eczaneler, yaşamın her alanında artık randevu veriliyor, bekleme oldukça azaldı.
Almanya’da kalifiye eleman eksiği olmayan hiçbir iş yeri yok. Bu nedenle randevu almak sabır istiyor. Kimlik, pasaport çıkarma gerekince, aylar önce vatandaşlık bürolarından randevu almak gerekiyor.
Bir hastaya söylenecek en güzel söz, sabrın sonu selâmettir.
Sınav neticesini bekleyen öğrenciye, sabreden derviş muradına ermiş, denirse öğrenci rahatlar.
Otuz kırk yıl çalışmış bir insanın emekli olmayı beklerken, sabretmesi çalıştığı işe ve sağlık durumuna bağlıdır.
Her sabah otobüs durağına koşarak yetişmeye çalışan öğrenci
ve işçileri izliyorum. Çok zor işlerde çalışan, artık hayatta olmayan ilk nesil konuk Türk işçileri adına üzülüyorum. Hayatta olanlar deneyimlerini aktarma şansını buluyor. Ben de bu satırları yazarken kendimi şanslı olarak görüyorum. Sosyal devlet sisteminin önemi, sözle anlatılamaz.
Sabırla bekleme sonunda Almanya resmen bir göç ülkesi olduğunu kabul etti. Endüstri, sağlık alanları dahil ihtiyaç olmayan hiçbir işyeri yok. Kalifiye işçi getirmekte geç kalındığı Yaz aylarında bilhassa hava alanlarında görüldü. Sabrın da bir sınırı vardır. Her şeyin aşırısı, fazlası zarardır.
Hayat boz yap kart oyunları gibi sabır ister. Avukat Hubert Gorka, mahkemede suçsuz olduğunu, vekâlet ettiği insan için tam on iki yıl çaba gösteriyor. Zaman sabırlıdır, gerçekler eninde sonunda ortaya çıkar.
Sabır çok önemli bir yetenektir. Sabırlı insanlar şiddete baş vurmaz. Problem ve sorunla karşılaşınca mantığını kullanır.
Torunlarıma ve öğrencilerime, hayatta bir sorun veya problem varsa en az bir de çare ve çözüm yolu vardır, derim.
Çocuklara sabretmeyi öğretmeye çok erken başlamak gerekir. Noel Bayram kutlamalarından öğrenilecek çok şey var. Örneğin Ramazan ayında bekleme takvimi yapılabilir. Sınıf süsleme takvimi öğrencilerin yapacağı resimlerle sergilenebilir.
Noel ağacı Almanya’da yılbaşında sokaklara, hayvanat bahçesinde kullanmak üzere belediyenin toplaması için, atılmış oluyor. Fakat Türkiye Yılbaşı kutlamalarında çam ağacı süslüyor.
Çocuklar bir yıl boyunca uslu olmuş, öğrenciler derslerine çalışmışsa, 6 Aralık’ta Nikolaus’un elinden hediye alırlar. Bu Noel Baba Antalya’da gerçekten yaşamış bir papazdır.
Milattan önce Çin’de yaşamış başka bir Noel Baba olduğu ve İpek Yolu ile İtalya üzerinden Avrupa’ya geldiği sanılıyor. Amerika’da adı değişse de Avrupa’dan giden göçmenler bu adeti oraya taşıyorlar.
Süslenen çam ağacı altında verilen hediyeler çok önce altı Aralık’ta veriliyordu. Hristiyan dini reform eden, kutsal kitap İncil’i Almanca’ya çevrilen Martin Luther, bugünü yalnız çocuklara armağan etti. Yetişkinlere 24 Aralık kutsal günde verilmeye 1530 yılında başlandı. Yaramaz çocukları sopayla döven Knecht Ruprecht, Kara Peter’i de kaldırdı. Artık Noel Baba’ya bir melek refakat ediyor.
Aslında adet ve gelenekler insanlığın eseridir. Küresel olan yalnız ekonomi ve para değildir. İnsanlığın sabır ve bekleme kültürü müşterektir, bu nedenle de tarih aslında çok ilginç ve önemlidir.
Noel Bayramı kutlayan okuyucularıma, kutlu olsun. Yeni Yıl barış ve huzur getirsin, küresel olsun. Yurtta barış olmazsa dünyada da barış olmuyor.
Pandemi bize gösterdi, ki yurtta sağlık kâfi gelmiyor, dünyada sağlık gerekiyor.
Sabırla kalın!
Bu konuda okuduğum kitapçık:
Weihnachtsreise, Broschüre des Vereins Weisser Ring
Johanna Haberer und Sabine Rückert, Über Geduld, ZEIT-Magazin Nr. 48 vom 24.11.2022, Sayfa 18 - 26